English
نشریه هواشناسي كشاورزي
معرفی نشریه
نشریه هواشناسي كشاورزي

نشریه هواشناسی کشاورزی به عنوان نشریه علمی –پژوهشی انجمن مهندسی آبیاری و آب ایران از كليه استادان و متخصصان رشته‌هاي مرتبط با این علم، براي ارائه مقالات علمي و پژوهشي دعوت به عمل مي‌آورد. هدف اصلي از انتشار اين نشریه، فراهم نمودن فضایی برای تبادل اطلاعات و نتايج پژوهش‌هاي علمي، فني و تخصصي ميان استادان، دانشمندان و مهندسين ايراني و همچنین جوامع علمي و حرفه‌اي ملي و بين‌المللي و اعتلاي سطح دانش در زمینه علوم هواشناسی کشاورزی مي‌باشد. کمیسیون بررسی نشریات علمی وزارت علوم، تحقيقات و فناوري به اين نشریه از تاریخ دومین شماره انتشار مجوز علمي- پژوهشي داده است. این نشریه به صورت دو شماره در سال و به صورت منظم چاپ می‌شود. در حال حاضر متوسط زمان داوری در این مجله 6 ماه می‌باشد. مقالات ارسالی به نشریه لازم است ابتدا با دقت بر اساس دستورالعمل تهیه مقاله تنظیم شوند و چکیده های فارسی و انگلیسی دقیقاً منطبق بر یکدیگر باشند.

جهت ارسال مقاله به نشریه هواشناسی کشاورزی نویسندگان می بایست مقالات خود را از طریق سامانه به آدرس http://agmj.ir ارسال نمایند.

*** نویسنده مسئول یکی از نویسندگان حائز رتبه دانشگاهی (مربی، استادیار، دانشیار یا استاد) باشد که تمامی مکاتبات با ایشان انجام خواهد شد.

**شماره جدید نشریه هواشناسی کشاورزی (سال پنجم، شماره اول، بهار و تابستان 1396) منتشر شد. جهت دانلود سخن نخست اینجا کلیک شود. 

مقالات آخرین شماره منتشر شده از آخرین دوره نشریه
 دوره5،شماره1(28/06/96) (بهار و تابستان/1396) ،پیاپی9
 
1
سخن نخست
( 76 بازدید ) ( 6 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : سازمان هواشناسی جهانی به روال هر ساله، شعاری را برای سال پیش رو (2018) تعیین کرده است که به آن وسیله، اهمیت برخی جنبه‌های فراموش شده و یا نوظهور در گرایش‌های مختلف علوم هواشناسی را بار دیگر خاطر نشان کرده و اجماعی جهانی پیرامون آن با بحث و تبادل فراهم سازد. برگردان شعار برگزیده امسال "آمادگی در مقابل پدیده‌های هواشناسی و رویکرد اقلیم هوشمند" است.گسترش فناوری‌های نوین سنجش، داده‌برداری و داده‌گواری پدیده‌های اقلیمی بشر را به شناخت هر چه دقیق‌تر جو پیرامونش مدد رسانده است. با این وجود، همچنان زیست‌بوم‌های طبیعی و فعالیت‌های بشر چون طفلی خردسال و آسیب‌پذیر در مواجه به انواع مخاطرات و دگرگونی‌های جوی هستند. کسب آمادگی و سازگاری با اقالیم موجود و در حال تغییر مستلزم نوعی هوشمند‌سازی در کنش با طبیعت است. بشر باید قابلیت‌های فنآورانه خود را به کار گیرد تا از اقلیم، خاک و سایر عوامل پیرامونش شناخت بی‌درنگ، دقیق و کاربردی کسب کند.بر این اساس هواشناسی کشاورزی در سال‌های اخیر به مؤلفه‌ای کلیدی در رهیافت نوپدید کشاورزی هوشمند اقلیم‌محور روی آورده است که در طی آن راهبردهای کشاورزی با هدف تأمین پایدار امنیت غذایی تحت شرایط تغییر اقلیم بازتعریف می‌شوند. جای بسی خوشوقتی است که در کنار گسترش سریع فنآوری‌های هوشمند در مدیریت آب در مزرعه، داده‌برداری‌های هواشناسی کشاورزی و انتقال داده‌ها به صورت بی‌درنگ به کاربران نهایی در سطح جهان، کشاورزان و بهره‌برداران منابع آب در ایران نیز به این نهضت علمی جهانی توجه کرده‌اند. نمونه‌های موفق هرچند آغازینی از این طرح‌های هوشمند پایش محیط در چند استان کشور در حال اجراست و زمینه نشر یافته‌های موفق این تجارب محلی نیز فراهم شده است.نشریه هواشناسی کشاورزی از انتشار دستاورد‌های نتایج کاربرد رویکرد‌های هوشمند در ایران و طرح تنگناها و موفقیت‌هایی که در این زمینه وجود داشته و یا حاصل شده است استقبال می‌کند.
تخصص ها : نشریه هواشناسی کشاورزی

2
مهارت‌سنجی ساختار بیزی مدل مارکف پنهان در برآورد بی درنگ مراحل فنولوژی گیاه ذرت
( 81 بازدید ) ( 41 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : مدل‌سازی درصد پیشرفت مراحل فنولوژی گیاهان با روش‌های کلاسیک عمدتاً با محدودیت‌هایی به ویژه، عدم کفایت یا دقت داده‌های مشاهداتی مورد نیاز مواجه است که جستجوی روش‌های جایگزین را ضروری می‌سازد. روش‌های آماری نظیر رهیافت‌های بیزی (Bayesian) و مدل مارکف پنهان دارای توانمندی‌های ساختاری مناسبی در حل مسائلی با طیف گسترده از داده­های گسسته، پیوسته، شناخته شده و یا ناشناخته می‌باشند که قابل تلفیق با داده های سنجش از دور نیز هستند. هدف از تحقیق حاضر بررسی توانمندی مدل مارکف پنهان در برآورد بی‌درنگ5 درصد پیشرفت مراحل فنولوژی گیاه ذرت در مزرعه پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران واقع در کرج می‌باشد. حالت‌های مختلف متشکل از مراحل فنولوژی شامل 7 مرحله اصلی (سبز شدن تا شیری شدن) به عنوان لایه پنهان و بردار مشخصه‌های درجه-روز رشد تجمعی (AGDD) و نمایه اختلاف استانداردشده پوشش گیاهی (NDVI) مستخرج از تصاویر ماهواره LANDSAT7 ETM+ به عنوان لایه قابل رویت در نظر گرفته شدند. واسنجی و صحت‌سنجی مدل براساس داده‌های دیدبانی شده در مزرعه تحقیقاتی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران طی دوره آماری 2010-2002 انجام شد. بر اساس نتایج، میانگین دقت مدل مارکف پنهان براساس RMSE حدود 14% است که نشانگر امکان کاربست آن به عنوان یک ابزار کمکی در کنار مشاهدات مزرعه‌ای است. مطالعات تکمیلی جهت تدقیق مدل‌های فنولوژیک مبتنی بر روش‌های آماری- دورسنجی در سایر مناطق اقلیمی و گیاهان راهبردی پیشنهاد می‌شود.
تخصص ها : درصد پیشرفت، فنولوژی، AGDD ،NDVI

3
بررسی تأثیرات خشکسالی‌های هواشناسی بر عملکرد دو محصول گندم و جو دیم (مطالعه موردی: استان خراسان رضوی)
( 98 بازدید ) ( 42 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : پدیده خشکسالی صدمات قابل ملاحظه‌ای به بخش کشاورزی به خصوص عملکرد غلات دیم وارد می‌سازد. در این ‎پژوهش ‎تأثیر عوامل هواشناختی خشکسالی در غالب نمایه‌های خشکسالی هواشناسی بر عملکرد ‏گندم و جو دیم ‎و همزمانی آن‌ها ‎ارزیابی شد. داده‌های 19 ساله (1391-1373) ایستگاه‌های هواشناسی استان خراسان رضوی شامل بارندگی، دما، ساعت آفتابی، تبخیر و رطوبت نسبی تهیه و پردازش‌های لازم صورت گرفت.‏‎ ‎نمایه‌های‎ ‎استاندارد‎ ‎بارش، بارش‎ ‎استاندارد شده‏، درصد‎ ‎از‎ ‎نرمال و ‏نمايه دهک محاسبه شدند. همچنین عملکرد گندم و جو در سال‌های مذکور ‏گردآوری و روابط آماری بین عملکرد و نمایه‌های خشکسالی به کمک آزمون‌های همبستگی و رگرسیون تحلیل گردید. نتایج نشان داد در سال زراعی 79-78، در ایستگاه‌های‎ ‎مشهد، سرخس، سبزوار، گناباد، کاشمر، ‏نیشابور، گلمکان، کمترین مقدار بارندگی ثبت شده و به دنبال آن خشکسالی هواشناسی خیلی شدید و شدید اتفاق ‏افتاده است. کمترین عملکرد گندم و جو دیم در طول دوره مطالعاتی، با انطباق زمانی کامل، در همان سال 79-78 ثبت شده است. در سال زراعی 87-86 در ایستگاه‌های تربت‌جام، قوچان، تربت‌حیدریه، ‏کمترین مقدار بارندگی و به دنبال آن خشکسالی خیلی شدید و شدید اتفاق افتاده است ولی انطباق با عملکرد گندم و ‏جو دیم نداشت. ‏بر اساس‎ ‎همبستگي‎ ‎بين‎ ‎عملكرد‎ ‎گندم‎ ‎و جو دیم و‎ ‎پارامترهاي‎ ‎هواشناسی‎ نقش ‏بارندگی و رطوبت نسبی از سایر عوامل بیشتر بود.‎روابط‎ ‎رگرسيوني‎‎ ‎متغیرهای‎ اقلیمی با‎ ‎عملكرد گندم و جو دیم ‎در اغلب موارد معنی‌دار بود‎. نتایج نشانگر انطباق نسبی خشکسالی کشاورزی با نمایه های خشکسالی هواشناسی بود ولی این انطباق در مناطق با بارش کم، ناچیز بوده است.
تخصص ها : بارندگی، خشکسالی، دیمکاری، خراسان

4
شبيه ­سازي استوکاستيکي بارش روزانه چندايستگاهي در شمال شرق ايران: تأثير ناايستايي زماني
( 68 بازدید ) ( 8 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : شبيه‌سازي استوکاستيکي باران روزانه در بسياري از مدل‌ها (براي مثال هيدرولوژي، هواشناسي و توليد محصول) کاربرد دارد. بيش‌تر مدل‌هاي شبيه‌سازي استوکاستيکي تک‌ايستگاهي بوده و مدل‌هاي اندکي ساختار همبستگي بارندگي (وقوع و مقدار) را در قالب چند‌ايستگاهي درنظر مي‌گيرند. با اين حال در مدل‌هاي موجود توجهي به احتمال ناايستايي پارامترهاي دخيل نمي‌شود. تعداد 36 ايستگاه باران‌سنجي در گستره سه استان خراسان شمالي، رضوي و جنوبي با طول دوره آماري 30 سال در نظر گرفته شد. از مدل شبيه‌سازي استوکاستيکي باران روزانه که در آن وقوع بارندگي از فرآيند مارکوف مرتبه اول و وقوع مقدار بارندگي از تابع چگالي گاماي دومتغيره پيروي مي‌کرد براي 6 ماه باراني سال (آبان تا فروردين) استفاده شد. نشان داده شد که پارامترهاي اين مدل (2 پارامتر احتمال باراني بودن مشروط بر باراني بودن يا نبودن روز پيش براي وقوع بارندگي و دو پارامتر تابع چگالي گاما) به طور معني‌داري به ماه، سال و محل ايستگاه بستگي دارد؛ ولي هيچ رابطه معني‌داري براي برآورد آن­ها به دست نيامد. نشان داده شد که هر 4 پارامتر مدل شبيه‌سازي در زمان ناايستا بوده و درنظر گرفتن اين ناايستايي موجب افزایش دقت فرآيند شبيه­سازي مي­شود.
تخصص ها : بارندگی، تابع چگالي گاما، ماتريس احتمال انتقال، اقليم خشک و نيمه خشک

5
پیش ­بینی خشکسالی با نمایه­ های SPI و EDI به روش مدل­ سازی ANFIS بر مبنای خوشه ­بندی  C-Mean و SC (مطالعه موردی: استان کهگیلویه و بویراحمد)
( 73 بازدید ) ( 22 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : خشکسالی از جمله اصلی‌ترین و قدیمی‌ترین بلای طبیعی است که اثرات زیست محیطی مهمی را به دنبال دارد. استان کهگیلویه و بویر احمد علیرغم آنکه از لحاظ میزان بارش مقام سوم را در سطح کشور دارا می­باشد، اما خشکسالی‌ها به‌طور متناوب این استان را تحت تأثیر قرار داده و خسارات بسیار سنگینی را به دنبال دارند. ﻳﺎﻓﺘﻦ نمایه‌های اندازه‌گیری ﺧﺸﮑﺴﺎﻟﻲ ﺑﺮﺍﻱ پیش‌بینی ﻭ ﺍﺭﺯﻳﺎﺑﻲ ﻣﮑـﺎﻧﻲ ﻭ ﺯﻣـﺎﻧﻲ ﺍﻳـﻦ ﭘﺪﻳـﺪﻩ به‌منظور ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺑﺤﺮﺍﻥ ﺁﻥ ضروری ﻭ ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ می‌رسد. ﺩﺭ ﺍﻳﻦ پژوهش با استفاده ﺍﺯ ﻣﺒﺎﻧﻲ شبکه‌های عصبی مصنوعی (ANN) و مدل ﻋﺼﺒﻲ ﻓﺎﺯﻱ تطبیقی (ANFIS) ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ آنالیز خوشه‌بندی فازی ﺑﺮﺍﻱ پیش‌بینی ﺧﺸﮑﺴﺎﻟﻲ ﺑﺎ ﻧﻤﺎﻳـﻪ ﺑـﺎﺭﺵ استاندارد (SPI) و نمایه خشکسالی مؤثر (EDI) اﺳﺘﻔﺎﺩﻩ گردیده است. نتایج به دست آمده از پژوهش بیانگر آن است که نمایه SPI با ضریب صحت‌سنجی 0/87 نسبت به نمایه EDI با ضریب صحت‌سنجی 0/73 قابلیت و دقت بیشتری در پیش­بینی خشکسالی دارد و از طرف دیگر راهبرد شبکه عصبی- فازی تطبیقی بر مبنای روش خوشه­بندی تکراری (C-Mean) و کاهشی (SC) در امر مدل‌سازی برای پیش‌بینی خشکسالی از کارایی بالایی برخوردار است. نتایج نشان می­دهد که خوشه‌بندی باعث افزایش دقت مدل‌سازی در مرحله صحت‌سنجی و واسنجی شده است. همچنین خوشه­بندی تکراری با ضریب واسنجی 0/93 و ضریب صحت‌‌سنجی 0/87 بهترین مدل می‌باشد.
تخصص ها : خشکسالی، خوشه ­بندی فازی، شبکه عصبی- فازی تطبیقی، کهگیلویه و بویراحمد، نمایه ­های EDI و SPI

6
اثر عمق غرقابی بر دمای آب و خاک در شالیزار (مطالعه موردی: رشت)
( 63 بازدید ) ( 10 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : دماي خاک در فرآيندهاي زیستی و شیمیایی، جذب آب توسط ریشه و نیز تبخير تعرق نقش بسزايي دارد. این کمیت خود متأثر از میزان رطوبت خاک است. در سال‌های اخیر پدیده کم آبی موجب اتخاذ روش آبیاری تناوبی در شبکه آبیاری سپیدرود گردیده است. در تناوب‌ها، عمق‌های غرقابی متفاوت مشاهده می‌شوند که خود دمای محیط ریشه (خاک و آب) را تغییر می­دهند. هدف از این تحقیق، بررسی اثر عمق غرقابی بر دمای خاک و آب شالیزار می‌باشد. طرح بلوک‌های کاملاً تصادفی با استفاده از 15 مینی‌لایسیمتر شالیزاری برای 5 تیمار سطح ثابت ارتفاع آب و در سه تکرار اعمال گردید. در هر لایسبمتر روزانه دردو نوبت صبح و عصر، دمای خاک (در اعماق 5 و 10 از سطح) و دمای آب اندازه‌گیری گردید. نتایج نشان‌داد که دمای خاک در عمق 5 سانتی‌متر با اختلاف معنی‌داری بیشتر از عمق 10 سانتی­متری بود. در تیمارهای صفر و منفی (غیر غرقابی) در صبح، دمای آب از دمای خاک در همان عمق کمتر بود در حالی­که در عصر دمای آب از دماهای خاک در عمق مشابه بیشتر مشاهده شد. در مقیاس روزانه نیز دمای آب از خاک همان عمق بیشتر بوده و این مسأله بیانگر این است که با کاهش عمق آب در خاک محیط خاک سردتر می‌گردد. وجود لایه نازکی از آب بر روی سطح خاک بر خنک­تر شدن محیط آب و خاک مؤثر است اما با رسیدن آب به سطح خاک (ارتفاع صفر) محیط به شدت گرم­تر می­شود و کاهش غرقاب تا عمق 10- سانتی­متر به طور معنی­داری در خنک شدن محیط مؤثر است، اختلاف این دو حالت به طور متوسط به 1/5 درجه سلسیوس می رسد.
تخصص ها : ارتفاع غرقاب، دمای محیط ریشه، گیاه برنج، لایسیمتر

7
بررسی روند تغییرات نیازهای سرمایی و طول مراحل فنولوژیک درخت سیب (مطالعه موردی: منطقه کرج)
( 117 بازدید ) ( 43 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : تعیین نیازهای سرمایی و گرمایی برای انتخاب درختان میوه سازگار با اقلیم هر منطقه حائز اهمیت می­باشد. در این تحقیق، بعد از تعیین آستانه­های دمایی هریک از مراحل فنولوژی درخت سیب رقم red delicious در شهر کرج، آمار دمای ساعتی و روزانه بلند مدت از سال 1985 تا 2014 جمع آوری و سه مدل نیاز سرمایی CH، UTAH و CP اجرا گردید. نتایج مدل‌های فوق نشان داد که در شرایط اقلیمی کرج، نیاز سرمایی این واریته دیررس سیب تأمین نمی­شود و روند تغییرات میزان واحدهای سرمایشی تجمعی کاهشی است. اما کاربست مدل‌های درجه-روز نشان داد نیاز گرمایی ارقام سیب دیررس بدون محدودیت خاصی در منطقه تأمین می­شود. تغییرات کاهشی و معنی‌دار روزشمار ژولیوسی تاریخ مراحل فنولوژی، مبین کوتاه­تر شدن مراحل نمو و احتمالا به دلیل افزایش دمای هوا می­باشد. این شرایط (وقوع زودتر مراحل حساس زایشی) ریسک صدمه سرمازدگی و یخبندان را بیشتر می­کند. در بیشتر مراحل فنولوژی درخت سیب، روند افزایشی و معنی­دار دمای هوا مشاهده شد. با توجه به نتایج، کشت واریته­های دیررس برای شرایط اقلیمی کرج مناسب نبوده و باید از ارقام  زودرس استفاده شود. رعایت ملاحظات اقلیمی در توصیه ارقام باغی سازگار در اقالیم مختلف کشور با توجه به پیامدهای گرمایش جهانی توصیه می گردد.
تخصص ها : درخت سیب، دمای ساعتی، درجه-روز رشد، فنولوژی، نیاز سرمایی

8
چکیده های انگلیسی مقالات نشریه هواشناسی کشاورزی (سال پنجم، شماره اول، بهار و تابستان 1396)
( 76 بازدید ) ( 3 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 5 - شماره 1 - شماره پیاپی 9
خلاصه مقاله : مهارت­ سنجی ساختار بیزی مدل مارکف پنهان در برآورد بی درنگ مراحل فنولوژی گیاه ذرتبررسی تأثیرات خشکسالی‌های هواشناسی بر عملکرد دو محصول گندم و جو دیم (مطالعه موردی: استان خراسان رضوی)شبيه­ سازي استوکاستيکي بارش روزانه چندايستگاهي در شمال شرق ايران: تأثير ناايستايي زماني پیش ­بینی خشکسالی با نمایه ­های SPI و EDI به روش مدل سازی ANFIS بر مبنای خوشه ­بندی  C-Mean و SC (مطالعه موردی: استان کهگیلویه و بویراحمد) اثر  عمق غرقابی بر دمای آب و خاک در شالیزار (مطالعه موردی: رشت) بررسی روند تغییرات نیازهای سرمایی و طول مراحل فنولوژیک درخت سیب (مطالعه موردی: منطقه کرج)
تخصص ها : هواشناسی کشاورزی

شماره های منتشر شده
دسترسی سریع

کلیه حقوق این وب سایت برای نشریه هواشناسي كشاورزي محفوظ می باشد .